کشور ما با بیش از ۳۰۰ روز آفتابی در سال و تابش خورشیدی بالا، پتانسیل فراوانی برای توسعه انرژی خورشیدی دارد. همین نکته مهم سبب شده تا متخصصان شرکت دانشبنیانی به نام صنایع نیرو و انرژی پاک فولاد (صناپ) به تحولی بزرگ در انرژی خورشیدی ایران بیندیشند. در این مقاله، با این شرکت ایرانی و تحول بزرگ صناپ در بهرهبرداری از انرژی خورشیدی در ایران آشنا میشوید.
معرفی صناپ
شرکت صنایع نیرو و انرژی پاک فولاد ( صناپ ) در سال ۱۴۰۱ به عنوان بازیگری کلیدی در زمینه توسعه انرژیهای تجدیدپذیر، با سرمایهگذاری شرکت فولاد مبارکه اصفهان راهاندازی شد. هدف از تأسیس این شرکت دانشبنیان تلفیق تجربه و تخصص کارشناسان ایرانی با دانش روز جهان بود.
صناپ که در پروژه زنجیره سبز فولاد مبارکه اصفهان سهم داشته، با راهاندازی پروژههای نیروگاه خورشیدی فولاد مبارکه و نیروگاه بادی سنگان، گامهای مهمی در عرصه انرژیهای تجدیدپذیر برداشته است. این نیروگاهها که در موقعیتهای استراتژیک جغرافیایی واقع شدهاند، قابلیت تأمین بخش مهمی از برق مناطق اطراف خود را دارند. در حال حاضر، بخشی از مراحل بهرهبرداری از پروژه نیروگاه خورشیدی فولاد مبارکه اصفهان طی شده است.
نیروگاه آفتاب شرق: پروژه موفق صناپ
نیروگاه آفتاب شرق که با نام نیروگاه خورشیدی فولاد مبارکه نیز شناخته میشود، در منطقه کوهپایه اصفهان قرار دارد. این نیروگاه به عنوان بزرگترین نیروگاه خورشیدی ایران و بیستمین نیروگاه بزرگ خورشیدی در جهان شناخته میشود. آفتاب شرق با همکاری شرکتهای فولاد مبارکه اصفهان از جمله صناپ مورد بهرهبرداری قرار گرفته است.
اهمیت نیروگاه آفتاب شرق در توسعه انرژی خورشیدی
امروزه گرمایش جهانی و تغییرات اقلیمی در کشور ما به ویژه در شهرهای صنعتی همچون اصفهان اهمیت بیشتری یافته است. به همین دلیل، بسیاری از کارشناسان محیط زیست به فکر راههایی هستند که بتوانند از انرژی تجدیدپذیر به عنوان انرژی پاک استفاده کنند و بدون ایجاد آلودگی یا حداقل با کمترین میزان آلودگی هوا انرژی مورد نیاز بخشهای صنعتی و خانگی را تأمین کنند. یکی از این راهها استفاده از انرژی تولید شده در نیروگاههای خورشیدی، بادی و نظایر آن است. همین دغدغه وجود یک نیروگاه بزرگ خورشیدی در شهری مانند اصفهان را ضروریتر ساخته است.
علاوهبراین، با اینکه کشور ایران از ذخایر نفتی و گازی فراوانی برخوردار است اما این منابع تا ابد پایدار نخواهند بود. در عوض، انرژیهای تجدیدپذیر مانند انرژی خورشیدی و بادی میتوانند جایگزین منابع انرژی تجدیدناپذیر شوند. بهرهبرداری از نیروگاههای خورشیدی مانند نیروگاه خورشیدی آفتاب شرق نیز به بهرهبرداری از انرژی خورشیدی به عنوان یکی از مهمترین منابع تجدیدپذیر کمک میکند.
موقعیت جغرافیایی نیروگاه آفتاب شرق
نیروگاه خورشیدی فولاد مبارکه در منطقه کوهپایه اصفهان احداث شده است. منطقه کوهپایه در استان اصفهان و کویر مرکزی ایران یکی از مناطق آفتابگیر و پرتابش محسوب میشود که در عین حال، دمای آن نسبتاً متعادل است. تابش آفتاب فراوان در این منطقه از یک سو و تعادل نسبی دما از سوی دیگر سبب شده که کوهپایه اصفهان به بهترین نقطه از کویر مرکزی ایران برای راهاندازی نیروگاه خورشیدی تبدیل شود.
ویژگیهای نیروگاه خورشیدی فولاد مبارکه
نیروگاه خورشیدی آفتاب شرق در زمینی به مساحت ۱۲۰۰ هکتار یا ۱۲ کیلومتر مربع احداث شده است. اگر بخواهیم مقیاس این نیروگاه را در اندازههای ملموستر بیان کنیم، باید بگوییم که این نیروگاه به اندازه ۲۰۰۰ زمین فوتبال مساحت دارد. این بزرگترین نیروگاه خورشیدی ایران با ۴۰۰میلیون دلار سرمایهگذاری احداث شد و ۱ میلیون پنل خورشیدی را در خود جا میدهد.
پنلهای خورشیدی به کار رفته در این نیروگاه بزرگ، از نوع پنلهای bifacial هستند که انرژی خورشیدی تابیده شده به سطح روی پنل و بازتابش آن از زمین و مناطق اطراف به پشت پنل را هم دریافت و به انرژی برق میکند. هر یک از این پنلها حداکثر ۶۶۰ وات توان دارند که حداکثر توان پنل خورشیدی در دنیا به شمار میرود. پنلهای خورشیدی فتوولتائیک این نیروگاه میتوانند در طول سال در مجموع ۶۰۰ مگاوات برق تولید کنند.
نقش صناپ در کاهش گازهای گلخانهای
نیروگاه خورشیدی آفتاب شرق با تولید انرژی پاک به کاهش انتشار گازهای گلخانهای نیز کمک میکند. این گازها که یکی از مهمترین عوامل گرمایش جهانی هستند در شهری صنعتی مانند اصفهان بیش از همه تولید میشوند. بااینحال، با آغاز به کار نیروگاه خورشیدی فولاد مبارکه میزان کاهش انتشار این گازها به ویژه مونوکسید کربن در طول سال به ۱ میلیون تن میرسد. بنابراین، با توجه به ویژگیهای این بزرگترین نیروگاه خورشیدی در ایران میتوان امیدوار بود که آیندهای سبز و پایدار در این منطقه رقم بخورد.
کلام آخر
انرژی خورشیدی در دورانی که منابع تجدیدناپذیر رو به اتمام هستند، به گنجینهای ارزشمند تبدیل شده است. با بهرهبرداری از این انرژی تجدیدپذیر در منطقه صنعتی اصفهان، میتوان از یک سو به تأمین برق بخشهای صنعتی و خانگی برای همیشه امیدوار بود. از سوی دیگر، بهرهبرداری از این بزرگترین نیروگاه خورشیدی در ایران به کاهش چشمگیر آلودگیها و گازهای گلخانهای که معضلی مهم است، کمک میکند. به همین دلیل، بسیاری از کارشناسان حوزه انرژی و محیط زیست معتقدند که گام مهم صناپ برای تأسیس نیروگاه خورشیدی فولاد مبارکه اصفهان در رقم زدن آیندهای سبز و پایدار مؤثر خواهد بود.
اینکه گفته شده نیروگاه آفتاب شرق بزرگترین نیروگاه خورشیدی ایرانه برام جالبه. میخواستم بدونم واقعاً چه تأثیری روی تأمین برق اصفهان داره و آیا میتونه جلوی خاموشیها رو بگیره؟
نیروگاه آفتاب شرق با ظرفیت ۶۰۰ مگاوات میتونه بخش قابل توجهی از برق مورد نیاز مناطق اطراف مثل اصفهان رو تأمین کنه. البته این نیروگاه به تنهایی کافی نیست که همه خاموشیها رو حذف کنه، چون مصرف برق کشور بسیار بالاست و ناترازی تولید و مصرف در مقیاس ملی اتفاق میفته. اما نکته مهم اینجاست که چنین پروژههایی وابستگی به نیروگاههای فسیلی رو کمتر میکنن و در ساعات اوج مصرف نقش حیاتی دارن. به زبان ساده، این نیروگاه میتونه فشار روی شبکه برق اصفهان رو کم کنه و پایداری بیشتری ایجاد کنه.