بزرگترین موزه باستان شناسی جهان در مصر افتتاح شد

پس از بیش از دو دهه انتظار و تأخیرهای متعدد، موزه بزرگ مصر (Grand Egyptian Museum) سرانجام در نزدیکی اهرام جیزه افتتاح شد.

مجله اینترنتی باستان شناس : این موزه که از سال ۱۹۹۲ در دست طراحی و برنامه‌ریزی بود، با هزینه‌ای بالغ بر ۱.۲ میلیارد دلار ساخته شده و اکنون به‌عنوان بزرگ‌ترین موزه جهان که تنها به یک تمدن اختصاص دارد، شناخته می‌شود.

تاریخچه ساخت و چالش‌ها

ایده اولیه موزه در اوایل دهه ۱۹۹۰ مطرح شد و سنگ بنای آن در سال ۲۰۰۲ گذاشته شد. اما انقلاب ۲۰۱۱، بحران‌های اقتصادی، کاهش درآمدهای گردشگری، همه‌گیری کرونا و مشکلات مالی ناشی از نیاز به وام‌های خارجی، پروژه را بارها به تعویق انداخت. با وجود این موانع، مصر سرانجام توانست این پروژه عظیم را به پایان برساند.

معماری و موقعیت منحصربه‌فرد

موزه در فاصله‌ای اندک از اهرام جیزه ساخته شده و چشم‌انداز مستقیم به هرم بزرگ دارد. ورودی آن با پله‌های عظیم و مجسمه‌های کلان‌پیکر، از جمله تندیس ۳۲۰۰ ساله رامسس دوم، شکوهی ویژه به بنا بخشیده است. طراحی مدرن ساختمان با الهام از معماری مصر باستان، پیوندی میان گذشته و حال ایجاد می‌کند.

گنجینه توت‌عنخ‌آمون

یکی از مهم‌ترین بخش‌های موزه، نمایشگاه اختصاصی توت‌عنخ‌آمون است. برای نخستین بار از زمان کشف مقبره در سال ۱۹۲۲، تمامی ۵۰۰۰ شیء طلایی این فرعون جوان در یک مکان گرد هم آمده‌اند. این مجموعه شامل ماسک طلایی مشهور، جواهرات، ارابه‌ها و اشیای آیینی است که تاکنون پراکنده یا در انبارها نگهداری می‌شدند.

سهم موزه در باستان‌شناسی مصر

زهی حواس، باستان‌شناس برجسته مصری، که به ایندیانا جونز مصر معروف است ، تأکید کرده است که افتتاح این موزه تنها یک رویداد فرهنگی یا گردشگری نیست، بلکه نقطه عطفی در بازگرداندن رهبری علمی به خود مصریان است. او می‌گوید که سال‌ها پژوهش‌های مصرشناسی عمدتاً توسط مؤسسات خارجی انجام می‌شد، اما اکنون با وجود آزمایشگاه‌های پیشرفته مرمت و پژوهش در GEM، مصر می‌تواند خود به مرکز اصلی تحقیقات، حفاظت و تولید دانش باستان‌شناسی تبدیل شود. این موزه نه‌تنها آثار را حفظ می‌کند، بلکه بستری برای پرورش نسل جدید باستان‌شناسان مصری فراهم می‌آورد.

به گفته حواس، افتتاح موزه بزرگ مصر نه تنها نشان دهنده حفظ گذشته است، بلکه تضمین آینده مصر به عنوان قطب اکتشافات باستان شناسی را نیز نشان می‌دهد. این مجموعه علاوه بر گالری‌های عظیم خود، برخی از پیشرفته‌ترین آزمایشگاه‌های حفاظت و تحقیقات در منطقه را در خود جای داده است.

تأثیر بر گردشگری و اقتصاد

دولت مصر این موزه را «هدیه‌ای به جهان» معرفی کرده است. تنها در سال ۲۰۲۴، بیش از ۱۵.۷ میلیون گردشگر به مصر سفر کردند و هدف‌گذاری شده است که این رقم تا سال ۲۰۲۸ به ۳۰ میلیون نفر برسد. افتتاح GEM به‌عنوان یک جاذبه جهانی، نقشی کلیدی در تحقق این هدف ایفا خواهد کرد.

جمع‌بندی

موزه بزرگ مصر نه‌تنها بزرگ‌ترین نمایشگاه آثار باستانی جهان است، بلکه پلی میان گذشته و آینده محسوب می‌شود: گذشته‌ای که با شکوه فراعنه و گنجینه طلایی توت‌عنخ‌آمون تعریف می‌شود و آینده‌ای که مصر را به‌عنوان قطب علمی و گردشگری منطقه تثبیت خواهد کرد.